Το ζήτημα των εικόνων και η Ζ' Οικουμενική Σύνοδος - Βασίλειος Τουλουμτσής

 

Πηγή: www.aparchi.gr

«Γρηγόριος Ε΄ ο μαρτυρικός Πατριάρχης»-Επετειακή έκδοση ψηφιακού δίσκου από τον «Τρόπο»

 «Μη λησμονείτε το σχοινί, παιδιά, του Πατριάρχη», έγραψε και απήγγειλε ο Αριστοτέλης Βαλαωρίτης στην τελετή των αποκαλυπτηρίων του ανδριάντα του εθνομάρτυρα Πατριάρχη Γρηγορίου του Ε΄ στα προπύλαια του Πανεπιστημίου Αθηνών στις 25 Μαρτίου του 1872.

Τη γεμάτη σημασία που κρύβει για όλους μας η παρότρυνση του ποιητή, ο δάσκαλος της ψαλτικής και χοράρχης του Βυζαντινού Χορού «Τρόπος» κ. Κωνσταντίνος Αγγελίδης τίμησε με την έκδοση του νέου ψηφιακού δίσκου «Γρηγόριος Ε΄ ο μαρτυρικός Πατριάρχης». Μία επετειακή έκδοση που στο πρόσωπο του Πατριάρχου Γρηγορίου αποδίδει τιμή και δόξα σε όλους τους αγωνιστές του 1821, γνωστούς και αγνώστους. Διακόσια χρόνια από τη στιγμή που ξεκίνησε ο αγώνας για ελεύθερο λόγο, ελεύθερη πνοή, ελεύθερο προσκύνημα των ιερών και οσίων της ορθοδόξου πίστεώς μας.

Ο Κωνσταντίνος Αγγελίδης ξεπερνώντας τις αμέτρητες δυσκολίες που έχει προκαλέσει ο ιός Covid-19 σε ολόκληρο τον πλανήτη, επιχειρεί να τιμήσει, χωρίς την παρουσία των μελών του χορού, λόγω των περιοριστικών μέτρων της πανδημίας, τα διακόσια χρόνια από την επανάσταση των Ελλήνων. Ένα γεγονός ηρωισμού, μνήμης και αυταπάρνησης που αποτυπώνεται και στο πρόσωπο του Πατριάρχου Γρηγορίου του Ε΄, πραγματοποιώντας με τη συμμετοχή του εθνομουσικολόγου δρ. Ιωάννη Πλεμμένου, ερευνητή ελληνικής λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών, ένα μουσικό μνημόσυνο. Ένα μουσικό μνημονάρι σεβασμού και αγάπης στην πνοή που έδωσε ο τότε πρώτος της Ρωμιοσύνης, συνδράμοντας στην επανάσταση του υπόδουλου γένους μας.

Συνοδεία ισοκρατημάτων πραγματοποιήθηκε η ηχογράφηση από τον κ. Νικόλαο Διονυσόπουλο, μέσα στον Ιερό Ναό Αγίου Χαραλάμπους Δημητσάνας, τόπο καταγωγής του Πατριάρχου Γρηγορίου.

Με την κατάνυξη και το δέος, τη γαλήνη και την ησυχία που προσφέρει ο ναός, ο φυσικός χώρος ανάπτυξης των καρπών της ψαλτικής τέχνης, ο Κωνσταντίνος Αγγελίδης καταθέτει την πολυετή ερμηνευτική του εμπειρία, με έναν τρόπο που καταδεικνύει μία βιωματική ψαλμώδηση, η οποία μας μεταφέρει χωροχρονικά σε μία νοητή συνάντηση με τον μαρτυρικό Πατριάρχη Γρηγόριο και τα όσα διαδραματίστηκαν ανήμερα του Πάσχα, 10 Απριλίου του 1821, στην κεντρική πύλη του Πατριαρχείου μας.

Η επιλογή των μελών αναδεικνύει τον πλούτο των διαστημάτων της βυζαντινής οκταήχου, μιας και ακούγονται μέλη σε: πρώτο, τέταρτο (λέγετο) μαλακού χρώματος, πλάγιο του πρώτου, πλάγιο του δευτέρου, Βαρύ μαλακού διατόνου ήχο και αν λάβουμε υπόψιν μας και τις διαστηματικές σχέσεις που παρουσιάζονται στα δύο Εγκώμια, με τα οποία ολοκληρώνονται τα περιεχόμενα του ηχογραφήματος, έχουμε και το άκουσμα του πλαγίου τετάρτου ήχου.

Παράλληλα, με την ηχολογία που στολίζει τον ψηφιακό δίσκο, ο ακροατής έχει στη διάθεσή του μία πλούσια συλλογή ειδών και γενών της ψαλτικής μας μελοποιίας, η οποία εμπλουτίζει τους μουσικούς χωροχρόνους των μελών που αποθησαυρίζονται στο παρόν πόνημα. Προσόμοια σε αργό και σύντομο Ειρμολογικό μέλος, (από τα έτερα προσόμοια σε ήχο τέταρτο-λέγετο και συγκεκριμένα σε αυτό που τονίστηκε σε αργό ειρμολογικό μέλος, παρουσιάζεται η προφορική παράδοση της αγιορείτικης μελωδικής ταυτότητας των Κολλυβάδων της Σκιάθου), τα δύο απολυτίκια τονισμένα σε α΄και δ΄ ήχο, η α΄, η γ΄ και η θ΄ωδή από τον κανόνα της εορτής του αγίου, έρχονται να μας παρουσιάσουν το Ειρμολογικό γένος. Στη συνέχεια παρουσιάζονται τα μελωδικορυθμικά χαρακτηριστικά του Στιχηραρικού γένους, όπως διαφυλάσσονται στα δοξαστικά του εσπερινού και του όρθρου. Ιδιαιτέρως σημαντική και η παρουσία της αριστοτεχνικής μελοποιητικής ταυτότητας του οκτάηχου και δίχορου μαθήματος «Δημητσάνης τον γόνον», η οποία για πρώτη φορά ερμηνεύεται. Η παρουσίαση των ειδών και γενών της μελοποιίας ολοκληρώνεται με την παρουσία του Παπαδικού γένους, μέσα από τη μελοποιητική ταυτότητα του Δανιήλ πρωτοψάλτου, με το κοινωνικό του «Εις μνημόσυνον αιώνιον».  Το όλο ηχογράφημα ολοκληρώνεται με τα δύο Εγκώμια για τον άγιο Γρηγόριο, δύο σημαντικές μουσικές αποκαλύψεις, για τις οποίες γίνεται λόγος πιο κάτω.

Η παρούσα εκδοτική πρόταση  αποτελεί τρανή απόδειξη για το γεγονός ότι η ψαλτική μας τέχνη ζει και αναπνέει στο σήμερα μιας και νέες εμπνευσμένες μελοποιητικές προτάσεις του ιατρού και μουσικού Κωνσταντίνου Τρύφωνος (γενν. 1984), βασισμένες στο υλικό που ευλαβικά διαφυλάσσει η χειρόγραφη παράδοση της ψαλτικής μας, παρουσιάζονται και υποδειγματικά ερμηνεύονται από τον δάσκαλό του, διαφυλάσσοντας με τον τρόπο αυτό τη συνέχεια της ιστορίας της ψαλτικής μας πατριδογνωσίας. Γνώστης θέσεων και επεξεργασίας του μουσικού υλικού, κατορθώνει να καθηλώσει χωρίς βερμπαλιστικά μουσικά τερτίπια εντυπωσιασμού τον ακροατή, μεταφέροντάς τον σε ηχοτοπία όπου διακρίνονται για τις λειτουργικές συνδέσεις θέσεων και φράσεων της οκταήχου, αναδεικνύοντας το μελοποιητικό του τάλαντο και την εις βάθος θεωρητική του κατάρτιση. Τρεις μελοποιητικές του καταθέσεις φιλοξενούνται στον ψηφιακό δίσκο. Το δοξαστικό του εσπερινού σε ήχο πλάγιο του δευτέρου, το δοξαστικό των αίνων σε ήχο πλάγιο του πρώτου και το απολυτίκιο του αγίου Γρηγορίου σε οκτάηχη και δίχορη μελοποίηση, ποίημα του Υμνογράφου της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας Γερασίμου του Μικραγιαννανίτου, όπως και όλα τα μέλη που ακούγονται. Οι τρεις μελοποιητικές καταθέσεις του Κωνσταντίνου Τρύφωνος, μαθητή, όπως προαναφέραμε, του χοράρχη του Βυζαντινού Χορού «Τρόπος» και μέλος του χορού, αναδεικνύει το συγκεκριμένο χορό φυτώριο ψαλτικής ερμηνείας, μελοποιίας και έρευνας, γεγονός άξιο προς μίμηση, εάν θέλουμε το φως της ψαλτικής μας τέχνης να παραμείνει άσβεστο.

Στον παρόντα ψηφιακό δίσκο μετέχουν μελοποιητικά τρεις πρωτοψάλτες του πατριαρχικού αναλογίου. Ο Δανιήλ με το κοινωνικό του τονισμένο σε ήχο βαρύ του μαλακού διατόνου, ο Ιάκωβος και ο Γρηγόριος με τα Εγκώμιά τους. Μία σοφή επιλογή μελοποιών, μιας και το τιμώμενο πρόσωπο είναι μέλος του πατριαρχικού πνευματικού ανθόκηπου. Δεν θα υπήρχε καλύτερος τρόπος ψαλτικά να τιμηθεί ο άγιος, από αυτόν που ο επιλογέας των μελών σοφά έπραξε, προσφέροντάς μας μέλη από πρωτοψάλτες του ίδιου κήπου, από την ίδια χρονική περίοδο, με τις ίδιες αισθητικές προσλαμβάνουσες.

Ένας άλλος λόγος που τονίζει τη μεγάλη σημασία που έχει το το παρόν ηχογράφημα για τον σύγχρονο ερευνητή αλλά και για τον λάτρη της ψαλτικής τέχνης, είναι ότι στα ηχογραφημένα μέλη του περιλαμβάνονται δύο Εγκώμια για τον άγιο. Η παρουσία τους αποτελεί καρπό έρευνας του δρ. Ιωάννου Πλεμμένου και  τα οποία ο ίδιος μας τα χαρίζει με τη δεξιοτεχνική του ερμηνεία. Το επιτυχές φραζάρισμα των μουσικών φράσεων, οι άψογες διαστηματικές του τοποθετήσεις, η χρονική αγωγή που πρότεινε στην ερμηνεία του καθώς και η υποδειγματική εκφορά του ποιητικού κειμένου, είναι τα στοιχεία που χαρακτηρίζουν την εξαιρετική ερμηνευτική του προσέγγιση.

 

Το πρώτο Εγκώμιο «Μεταξύ φρικτών κυμάτων» είναι έργο του Ιακώβου πρωτοψάλτου και χαιρετίζει την πρώτη ανάρρηση του αγίου Γρηγορίου στον πατριαρχικό θρόνο, πρωτομαγιά του 1797. Στο παρόν μελοποίημα ο Ιάκωβος, πέρα από συνθέτης, φέρεται να είναι και ο στιχουργός, γεγονός που καταδεικνύει, αν αναλογιστούμε το λόγιο του ποιητικού του λόγου, το υψηλό μορφωτικό του επίπεδο και όχι μόνο. Μας τονίζει τις δύο μελοποιητικές του διαφορετικές ταυτότητες. Του εκκλησιαστικού μελοποιού και του συνθέτη Εγκωμίων, ξεκαθαρίζοντάς μας τη διαφορετικότητα της αισθητικής στον τρόπο επεξεργασίας των μουσικών στοιχείων που χαρακτηρίζουν τις δύο αυτές παραδόσεις. Η μελωδία του Εγκωμίου αναπτύσσεται στο μακάμ ράστ και το δημοφιλές ουσούλ σοφιάν.

Το δεύτερο Εγκώμιο «Άνοδος λαμπρού φωστήρος» είναι σύνθεση του Γρηγορίου πρωτοψάλτου, τονισμένη στο μακάμ ράστ και ουσούλ τσιφτέ ντουγιέκ, σε στίχους του Νικολάου Λογάδη και απευθύνεται στην τρίτη και τελευταία πατριαρχία του Γρηγορίου, ο οποίος ανέλαβε καθήκοντα στις 14 Ιανουαρίου του 1819. Ακολουθώντας ο Γρηγόριος πρωτοψάλτης τα παραγγέλματα του Ιακώβου, μας προσφέρει μία σύνθεση στις μελοποιητικές προδιαγραφές του Ιακώβου. Καθιστώντας μας σαφές ότι ο εκκλησιαστικός μελοποιός πρέπει να γνωρίζει άριστα την αισθητική των μουσικών ειδών. Αυτό είναι που χαρακτηρίζει, και πρέπει να χαρακτηρίζει, τους πρώτους του πατριαρχικού αναλογίου, τους οδοδείκτες της ψαλτικής μας τέχνης και επιστήμης. Τα δύο Εγκώμια ηχογραφήθηκαν από τον κ. Κωνσταντίνο Μανιάτη στην Καλαμάτα.

Θα ήταν παράλειψή μας να μην αναφέρουμε κάτι και για την επιμελή παρουσίαση των συνοδευτικών κειμένων και του σημαντικού εικονογραφικού υλικού, κόπος του κ. Αλεξάνδρου Μποτονάκη, που έχει στη διάθεσή του ο αναγνώστης. Την παρούσα έκδοση συνοδεύουν ο χαιρετισμός του κ. Ευσταθίου Κούλη, Δημάρχου Γορτυνίας, ο πρόλογος του Μητροπολίτου Γόρτυνος και Μεγαλουπόλεως Ιερεμία και το εμπνευσμένο εισαγωγικό σημείωμα του π. Ανανία Κουστένη, εισάγοντας τον αναγνώστη στο κλίμα της περιόδου και στα όσα με ήχο οι ερμηνευτές περιγράφουν.

Η επετειακή αυτή μουσική έκδοση του Βυζαντινού Χορού «Τρόπος» στη σειρά των εκδόσεών του με αριθμό 21, τιμά τη Ρωμιοσύνη και τους αγώνες προσώπων γνωστών και αγνώστων, που έρχονται να μας θυμίσουν ότι η θέληση για ελεύθερο αέρα, η αυταπάρνηση και το θυσιαστικό πνεύμα, πρέπει να είναι η πυξίδα μας στο διάβα αυτού του σύντομου επίγειου ταξιδιού.

Θερμά συγχαρητήρια σε όλους τους συντελεστές!

Πηγή: https://www.pemptousia.gr

Το ΨΑΛΤΗΡΙ είναι η γονική μήτρα της Νοεράς Προσευχής, το έφορο χώμα που ευδοκιμεί ο σπόρος της Ευχής

 

Πως να διαβάζουμε το Ψαλτήρι; | Στο ερώτημα απαντά ο Πανιερώτατος Μητροπολίτης Μόρφου Νεόφυτος

 

Αποφθέγματα από την Ασκητική και Ησυχαστική Αγιορείτικη Παράδοση

 

«Ἡ με­τά­νοι­α εἶ­ναι με­γά­λη ἀ­ρε­τή», ἔ­λε­γαν οἱ πα­λαι­οί, «καί χω­ρίς αὐ­τήν δέν σω­ζό­μα­στε».    

«Ὅ­σοι ἔ­με­ναν στήν με­τά­νοιά τους μέ­χρι τέ­λους, ἔ­κα­ναν ἀ­ρε­τή». 

«Ἡ προ­σευ­χή, ἄν δέν τήν ἀ­φή­σης, δέν σέ ἀ­φή­νει· Αὐ­ξά­νει. Μόνο νά μήν ἀ­με­λή­σου­με». 

«Διά τῆς προ­σευ­χῆς ἔρ­χε­ται πολ­λές φο­ρές τό­ση χά­ρις, πού δέν ἀν­τέ­χει ὁ ἄν­θρω­πος. Ἄν θέ­λη νά με­τα­κι­νη­θῆ, δέν μπο­ρεῖ, σβαρ­νι­έ­ται. Ἄν εἶ­ναι ὄρ­θιος, λυ­γί­ζουν τά γό­να­τά του. Καί με­τά ὁ ἄν­θρω­πος πα­ρα­κα­λᾶ τόν Θεό νά τόν πά­ρη κοντά Του». 

«Ὅ­λοι μας, ὅ­ταν θά βγῆ ἡ ψυ­χή μας, θά ἐ­λε­ει­νο­λο­γοῦ­με τόν ἑ­αυ­τό μας, για­τί δέν κά­να­με πε­ρισ­σό­τε­ρα ἀ­πό ὅ­σα κά­να­με». 

«Ὅ­ταν ἕ­νας πα­ρα­δελ­φός λέ­η ψέμ­α­τα, οὔ­τε φι- λί­α μπο­ρεῖς νά ἔ­χης οὔ­τε ἀ­δελ­φοσύ­νη μπο­ρεῖ νά ἀνα­πτυ­χθῆ». 

«Ὁ ἄν­θρω­πος πρέ­πει διά τῆς προ­σευ­χῆς νά ἀπο­κτή­ση πο­νε­τι­κή ψυ­χή. Νά μήν εἶ­ναι ἀ­δι­ά­φο­ρος στoν πό­νο τοῦ ἄλ­λου». 

«Ὁ μο­να­χός ἔ­χει με­γά­λη ἀ­ξί­α καί με­γά­λη εὐ­θύ­νη». 

«Οἱ πα­τέ­ρες πού ἔ­κα­ναν ὑ­πα­κοή, ὑ­πο­μο­νή καί ἐ­κοι­μή­θη­καν ἐ­δῶ στό Μο­να­στή­ρι, ἔ­χω πλη­ρο­φο­ρί­α ὅ­τι σώ­θη­καν». 

Εἶ­πε Γέρων: «Πε­νῆν­τα πέν­τε χρό­νια εἶ­μαι ἐ­δῶ. Ἐ­χθές ἦρ­θα, αὔ­ριο φε­ύ­γω».   

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Μία φο­ρά πού ἔ­κα­να κα­νό­να τή νύ­χτα στό κελ­λί μου εἶ­δα φῶς καί αἰ­σθάν­θη­κα μία ἀλ­λοί­ω­ση». 

Εἶ­πε Γέρων: «Ὅ­ταν βλέ­πης κά­τι κα­λό σέ κά­ποι­ον, νά τό μι­μῆ­σαι. Ὅ­ταν βλέ­πης κά­τι ἄ­σχη­μο, μή δί­νης ση­μα­σί­α». 

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Τοῦ Ἁ­γί­ου Πνεύ­μα­τος εἶ­ναι με­γά­λη ἀρ­γί­α. Αὐ­τή τήν ἡ­μέ­ρα οὔ­τε καί τά χε­λι­δό­νια δέν κτί­ζουν τήν φω­λιά τους».    

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Ὅ­ποι­ος τι­μᾶ τόν ἄ­ξιον ἱ­ε­ρέ­α, τι­μᾶ τόν ἄν­θρω­πο ἐ­πει­δή ἔ­χει ἀ­ρε­τή. Ὅ­ποι­ος τι­μᾶ τόν ἀ­νά­ξιον ἱ­ε­ρέ­α, τι­μᾶ τήν ἱ­ε­ρω­σύ­νη». 

Εἶ­πε Γέρων: «Ὅ­ταν ἔρ­θη ἡ χά­ρις τοῦ Θε­οῦ, ἀ­πό ἄ­γριος ὁ ἄν­θρω­πος γί­νε­ται ἥμε­ρος». 

Εἶ­πε Γέρων: «Καί τά πνευ­μα­τι­κά καί τά μου­σι­κά, ἄν τ᾿ ἀ­φή­σης, σ᾿ ἀ­φή­νουν καί αὐ­τά».  

Εἶ­πε Γέρων: «Ὅ­σο γυ­ρί­ζεις, τό­σο μυ­ρί­ζεις». (Δη­λα­δή ὅ­σο τρι­γυρ­νᾶς, τό­σο ζη­μι­ώ­νε­σαι πνευ­μα­τι­κά).  

Εἶ­πε Γέρων: «Ὅ­ταν φθά­σου­με στήν προ­σευ­χή, πα­ραι­το­ύ­με­θα ἀπ᾿ ὅ­λα τά πράγ­μα­τα. Δέν θέ­λο­υμε τί­πο­τε ἄλ­λο. Τό πλή­ρω­μα τῆς προ­σευ­χῆς εἶ­ναι ἡ ἀ­γά­πη καί ἡ τα­πε­ί­νω­ση. Αὐ­τά δέν ἐ­ξη­γοῦν­ται εὔ­κο­λα». 

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Ὅ­ποι­ος μι­λᾶ γιά ἀ­ρε­τές, κρύ­βει τά πά­θη του, καί ὅ­ποι­ος μι­λᾶ γιά πά­θη, κρύ­βει τίς ἀ­ρε­τές του». 

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Τό πε­τρα­χή­λι (ὁ ἱ­ε­ρο­μό­να­χος) εὔ­κο­λα σκα­λώ­νει στόν κό­σμο». 

Εἶ­πε Γέ­ρων:  «Νά  μήν  ἀ­φή­νω­με τήν Ἐκ­κλη­σί­α (ἀ­κο­λου­θί­α). Ὅ­σα Κελ­λιά τήν ἄ­φη­σαν, ἐ­ρή­μω­σαν».  

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Ὁ μο­να­χός, ἄν δέν ἀ­πο­κτή­ση ἀ- κτη­μο­σύ­νη καί παρ­θε­νί­α, δέν πέ­τυ­χε τί­πο­τε. Νη­στεῖ­ες καί τέ­τοι­α κά­νουν καί οἱ λα­ϊ­κοί». 

Εἶ­πε Γέ­ρων: «Ὅ­ταν θέ­λης νά μά­θης τό θέ­λη­μα τοῦ Θε­οῦ γιά κά­τι, πρέ­πει νά εἶ­σαι νε­κρός ἀ­πό τό δι­κό σου θέ­λη­μα. Κά­νε κομ­πο­σχο­ί­νι ὁ Θε­ός νά φω­τί­ση ἐ­κεῖ­νον πού θά ρω­τή­σεις. Κα­λόν εἶ­ναι αὐ­τός νά ἔ­χη φό­βο Θε­οῦ καί νά τοῦ ἔ­χης ἐμ­πι­στο­σύ­νη». 

Εἶ­πε Γέρων: «Κα­λά καί ἅ­για εἶ­ναι καί τά ψαλ­σί­μα­τα καί οἱ ἀ­κο­λου­θί­ες μέ νο­ή­μα­τα ἁ­γι­α­σμέ­να, ἀλ­λά ἡ εὐ­χή εἶ­ναι κά­τι ἀ­νώ­τε­ρο. Μέ τό ψάλ­σι­μο δέν μπο­ρεῖς νά πα­ρα­κο­λου­θῆς πάν­το­τε τά νο­ή­μα­τα, καί αὐ­τό εἶ­ναι σάν κα­τα­φρό­νη­ση πρός τόν Θεό. Σάν νά συ­νο­μι­λᾶς μέ τόν Θεό καί νά μήν προ­σέ­χης, νά μή δί­νης ση­μα­σί­α στήν συ­νο­μι­λί­α. Αὐ­τό εἶ­ναι πο­λύ βα­ρύ». 

Εἶ­πε γέ­ρων ψάλ­της: «Ἐ­μᾶς, ἂν δέν ἔ­χου­με τα­πεί­νω­ση κα­θα­ρή καί ἂν ὁ νοῦς μας δέν εἶ­ναι στόν Κύ­ριο τῆς Δόξης πού σταυ­ρώ­θη­κε γιά μᾶς, δέν μᾶς ἀ­κού­ει ὁ Θε­ός ὅ­ταν ψάλ­λου­με». 

Ἔ­λε­γε Γέ­ρων: «Ἄ­κου­γα συμ­βου­λές καί νου­θε­σί­ες ἀ­πό δι­α­φό­ρους καί δέν μέ ἄγ­γι­ζαν. Ὅ­ταν πή­γαι­να στόν πα­πα–Ἐ­φραίμ τόν Κα­του­να­κι­ώ­τη, ὅ,τι μοῦ ἔ­λε­γε ἔμ­παι­νε μέ­σα στήν ψυ­χή μου, για­τί αὐ­τά πού μοῦ ἔ­λε­γε, τά εἶ­χε ζή­σει, ἦ­ταν βι­ώ­μα­τά του». 

Πηγή: www.enromiosini.gr

«Η ωραιότερη συνάντηση» - Παρέα της Τρίτης, 02 Φεβρουαρίου 2021

 Πηγή: www.eulogia.gr

Το Αποστολικό Ανάγνωσμα της Κυριακής

 

Νικόλαος Γεωργαντώνης

θεολόγος - ιεροψάλτης

Κυριακή 29 Νοεμβρίου 2020

           
Το Αποστολικό ανάγνωσμα που θα ακουστεί την ερχόμενη Κυριακή είναι από την επιστολή του Αποστόλου Παύλου προς τους Εφεσίους. Συγκεκριμένα, περιλαμβάνει απόσπασμα από το Δ’ Κεφάλαιο, στίχους 1 με 7.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Πρωτότυπο Κείμενο

«Παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς ἐγὼ ὁ δέσμιος ἐν Κυρίῳ ἀξίως περιπατῆσαι τῆς κλήσεως ἧς ἐκλήθητε, μετὰ πάσης ταπεινοφροσύνης καὶ πρᾳότητος, μετὰ μακροθυμίας, ἀνεχόμενοι ἀλλήλων ἐν ἀγάπῃ, σπουδάζοντες τηρεῖν τὴν ἑνότητα τοῦ Πνεύματος ἐν τῷ συνδέσμῳ τῆς εἰρήνης. ἓν σῶμα καὶ ἓν Πνεῦμα, καθὼς καὶ ἐκλήθητε ἐν μιᾷ ἐλπίδι τῆς κλήσεως ὑμῶν·εἷς Κύριος, μία πίστις, ἓν βάπτισμα·εἷς Θεὸς καὶ πατὴρ πάντων, ὁ ἐπὶ πάντων, καὶ διὰ πάντων, καὶ ἐν πᾶσιν ἡμῖν. Ἑνὶ δὲ ἑκάστῳ ἡμῶν ἐδόθη ἡ χάρις κατὰ τὸ μέτρον τῆς δωρεᾶς τοῦ Χριστοῦ.»

Απόδοση

«Σας παρακαλώ, λοιπόν, και σας εξορκίζω εγώ, ο οποίος είμαι φυλακισμένος και αλυσοδεμένος δια το όναμα του Κυρίου, να ζήτε και να συμπεριφέρεσθε, όπως ταιριάζει εις την υψηλήν κλήσιν, με την οποίαν έχετε προσκληθή από τον Θεόν. Δηλαδή να ζήτε και να φέρεσθε με κάθε ταπεινοφροσύνην και πραότητα, με ανοχήν απέναντι των άλλων και μεγαλοκαρδίαν, ανεχόμενοι ο ένας του άλλου τας αδυναμίας με αγάπην, να επιμελήσθε και να αγωνίζεσθε να διατηρήτε την ενότητα, με την οποίαν το Πνεύμα το Αγιον σας έχει συνδέσει, έχοντες ως σύνδεσμον την ειρήνην, η οποία θα βασιλεύη μεταξύ σας και θα σας ενώνη εις ένα πνευματικόν σώμα. Είσθε ένα πνευματικόν σώμα και έχετε ένα και το αυτό Πνεύμα Αγιον, που σας ζωογονεί, καθώς επίσης έχετε κληθή όλοι εις μίαν και την αυτήν ελπίδα της κλήσεώς σας. Ενας και μόνος είναι ο Κυριος, μία είναι η πίστις όλων των Χριστιανών, ένα το βάπτισμα που έχουν λάβει. Ενας και μόνος ο Θεός και Πατήρ όλων, αυτός ο οποίος κυριαρχεί επί όλων ανεξαιρέτως και δια μέσου όλων ενεργεί και φανερώνει την αγαθήν του πρόνοιαν, και μέσα εις όλους μας κατοικεί. Εις τον καθένα δε από ημάς εδόθη η χάρις, τα χαρίσματα και αι δωρεαί, σύμφωνα με το μέτρον, με το οποίον δικαίως και σαφώς μοιράζει ο Χριστός τας δωρεάς του. (Ας μη υπάρχουν, λοιπόν, ζηλοφθονίαι μεταξύ σας, διότι τα χαρίσματα είναι δώρα του Θεού, δια την εξυπηρέτησιν όλων).»

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

            Ο λόγος του Θεού είναι πάντα επίκαιρος, σε όποια εποχή και αν εξεταστεί. Αν και φυλακισμένος, ο απόστολος Παύλος νοιαζόταν για το χριστιανικό πλήρωμα της Εκκλησίας. Αυτό δείχνει και πως πρέπει να εργάζονται οι συνεχιστές των Αποστόλων δηλαδή οι Αρχιερείς και ιερείς της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Ότι και αν γίνεται, θα πρέπει η πρώτη και τελευταία έγνοια τους να είναι το ποίμνιο τους και τίποτα άλλο. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα αμελούν τις οικογένειες τους αλλά δεν θα πρέπει να έρχεται τίποτα εμπόδιο στο έργο τους.

            Εξηγεί ο Απ. Παύλος ότι ένας είναι ο Θεός, μια Αλήθεια με ένα βάπτισμα. Σε μια εποχή που είναι εύκολο να παρερμηνευτούν ορισμένα σημεία του δόγματος της Ορθοδόξου Εκκλησίας, έρχεται ο λόγος του Αποστόλου να ξεκαθαρίσει τα πράγματα. Είναι δύσκολο να γνωρίζει ένας Χριστιανός ακριβώς όλες τις διδασκαλίες της Εκκλησίας. Αλλά δεν σημαίνει ότι δεν είναι εφικτό. Η δυνατότητα στην έρευνα της πίστεως έγκειται στην θέληση του καθενός. Με προσευχή, θέληση και την καθοδήγηση του πνευματικού πατέρα, μπορεί κάποιος να κινηθεί ασφαλώς προς την μελέτη της Ορθοδόξου πίστεως. Όλα ξεκινούν και τελειώνουν στην θέληση για την εξέλιξη της πνευματικής ζωής.

            Κλείνει το ανάγνωσμα με την πρόταση ότι ο καθένας έχει λάβει κάποιο χάρισμα που δόθηκε από τον Χριστό. Είναι χρέος του κάθε πιστού να γνωρίσει το χάρισμα που έλαβε και να το καλλιεργήσει. Δεν θα πρέπει να γίνει σαν τον δούλο που αντί να αυξήσει το τάλαντο που του έδωσε ο κύριος του, το έκρυψε στη γη.

            Σε μια εποχή με αυξημένη αβεβαιότητα και δυσκολίες ένα πράγμα λειτουργεί ως άγκυρα σωτηρίας: ο Κύριος Ιησούς Χριστός! Η πίστη δεν θα πρέπει να χαθεί γιατί εάν χαθεί τότε ο άνθρωπος χάνει κάθε ελπίδα. Το πιο επικίνδυνο όπλο του διαβόλου εναντίον των Χριστιανών είναι η απελπισία. Με αυτό αποδομεί τον άνθρωπο και τον φτάνει μέχρι και την απώλεια της ψυχής του. Είναι άκρως αναγκαίο να μην επιτραπεί να γίνει αυτό. Ότι και να έρθει, ότι και να κάνει ο άνθρωπος, με την μετάνοια και εξομολόγηση όλα διορθώνονται. Αυτό που θα πρέπει να κοιτά ο άνθρωπος δεν είναι την αποφυγή του πόνου, της δοκιμασίας, ακόμη και του θανάτου με κάθε μέσο αλλά της κατάλληλης προετοιμασίας για την ώρα που θα έρθουν αυτά να είναι έτοιμος ο πιστός Χριστιανός να τα δεχτεί με θάρρος, όμοιο των μαρτύρων της Εκκλησίας. Με αυτό το πνεύμα, θα καταφέρουμε συν Θεώ να Τον πλησιάσουμε.

ΟΜΙΛΙΑ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΛΟΥΚΑ ΦΙΛΟΘΕΙΤΗ 7-10-20

 

« Μην φοβάστε είμαστε αήττητοι ! » - Παρέα της Τρίτης, 24 Νοεμβρίου 2020

 

Γέρων Εφραίμ Αριζόνα 1992.Ο Αόρατος Πόλεμος - Spiritual Warfare. Ομιλία στα Ελληνικά και Αγγλικά

 Αυτό το βίντεο γυρίστηκε το 1992 στην Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία του Τιμίου Σταυρού στο Pittsburgh, μετά από μια αναπάντεχη επίσκεψη του Γέροντος Εφραίμ. Υπάρχει παράλληλα Αγγλική μετάφραση στα όσα λέει ο Γέροντας Εφραίμ της Αριζόνας.